แก้หูกางที่ไหนดี

แก้หูกางที่ไหนดี : การผ่าตัดแก้ไขหูกาง (Otoplasty หรือ Ear Pinning) เป็นศัลยกรรมตกแต่งเพื่อแก้ไขลักษณะใบหูที่กางออกมาผิดปกติ ให้มีมุมและรูปทรงที่รับกับใบหน้าอย่างเป็นธรรมชาติ โดยส่วนใหญ่เกิดจากโครงสร้างกระดูกอ่อนของใบหูไม่ได้รูป หรือแอ่งใบหูลึกเกินไป

หูกางคืออะไร?

หูกาง (Prominent Ears หรือ Bat Ears) คือ ลักษณะของใบหูที่ยื่นหรือกางออกมาด้านข้างจากศีรษะมากกว่าปกติอย่างเห็นได้ชัด ซึ่งส่วนใหญ่เป็นมาตั้งแต่กำเนิดจากปัจจัยทางพันธุกรรม และมักจะเป็นพร้อมกันทั้งสองข้าง (แต่อาจจะกางมากน้อยไม่เท่ากันได้ครับ)

ในทางการแพทย์ ลักษณะของหูที่เริ่มเข้าข่าย “หูกาง” จะพิจารณาจากสิ่งเหล่านี้ครับ:

องศาของใบหู: โดยปกติแล้ว ใบหูของคนเราทำมุมกางออกจากกะโหลกศีรษะประมาณ 15–25 องศา แต่ถ้าทำมุมกว้างกว่า 30 องศา ขึ้นไป จะเริ่มมองเห็นชัดเจนว่าหูกาง

ระยะห่าง: หากวัดจากขอบนอกสุดของใบหู (Helix) มายังผิวหนังศีรษะด้านหลัง หากมีระยะห่างเกิน 2 เซนติเมตร (20 มิลลิเมตร) จะถือว่ามีลักษณะหูกาง

ผ่าตัดแก้หูกาง คืออะไร

การผ่าตัดแก้หูกาง (Otoplasty) คือ การศัลยกรรมตกแต่งเพื่อแก้ไขลักษณะใบหูที่กางหรือยื่นออกมาด้านข้างมากเกินไป ให้กลับมาแนบชิดศีรษะมากขึ้น มีองศาที่สมดุล และดูเป็นธรรมชาติรับกับใบหน้า การผ่าตัดนี้เป็นการเข้าไปปรับเปลี่ยนที่ โครงสร้างกระดูกอ่อน (Ear Cartilage) ของใบหูโดยตรง ไม่ได้ยุ่งเกี่ยวกับระบบประสาทการได้ยินภายในแต่อย่างใด

หลักการทำงานของการผ่าตัด

ศัลยแพทย์จะพิจารณาแก้ปัญหาตามสาเหตุหลักทางสรีระ 2 ส่วน

1 การสร้างรอยพับใหม่ (Antihelix): สำหรับคนที่มีกระดูกอ่อนเรียบแบน ไม่มีส่วนพับรูปตัว Y ตามธรรมชาติ แพทย์จะเปิดแผลด้านหลังใบหู แล้วใช้ไหมเย็บดึงตรึงกระดูกอ่อนให้ม้วนตัวเกิดเป็นแนว Antihelix ขึ้นมาใหม่ เพื่อให้ส่วนบนของใบหูพับเอนไปด้านหลัง

2 การลดขนาดแอ่งหู (Concha): สำหรับคนที่กระดูกอ่อนบริเวณแอ่งก้นหอยหรือ Concha มีขนาดใหญ่และลึกเกินไปจนดันใบหูให้เด้งออกมา แพทย์จะทำการตัดแต่งเนื้อกระดูกอ่อนส่วนเกินตรงนี้ออกบางส่วน แล้วเย็บหมุดตัวใบหูให้ขยับเข้าไปชิดกับผิวหนังบริเวณกะโหลกศีรษะมากขึ้น

เทคนิคการผ่าตัด

ศัลยแพทย์จะพิจารณาเทคนิคตามโครงสร้างหูของแต่ละบุคคล โดยมีขั้นตอนหลัก ๆ ดังนี้:

การเปิดแผล: แพทย์จะเปิดแผลทาง ด้านหลังใบหู ทำให้มองไม่เห็นรอยแผลเป็นจากด้านหน้า

การปรับแต่งกระดูกอ่อน:

เทคนิคเย็บตรึง (Suturing): ใช้ไหมเย็บดึงกระดูกอ่อนให้ม้วนตัวสร้างส่วนโค้ง (Antihelical fold) ขึ้นมาใหม่

เทคนิคตัดแต่งกระดูกอ่อน (Cartilage Resection): หากแอ่งหูลึกเกินไป แพทย์จะตัดแต่งกระดูกอ่อนส่วนเกินออกบางส่วน เพื่อให้ใบหูแนบชิดศีรษะมากขึ้น

การเย็บปิดแผล: เย็บปิดแผลด้านหลังใบหูด้วยไหมละลาย หรือไหมธรรมดา (ซึ่งจะต้องนัดมาตัดไหม)

ขั้นตอนการเตรียมตัวก่อนผ่าตัด

1. งดยาและอาหารเสริม: งดกลุ่มยาแก้อักเสบ (NSAIDs) อาหารเสริมที่ส่งผลต่อการแข็งตัวของเลือด (เช่น วิตามินอี, น้ำมันปลา, สารสกัดจากแปะก๊วย) อย่างน้อย 1–2 สัปดาห์

2. งดสูบบุหรี่และแอลกอฮอล์: อย่างน้อย 1–2 สัปดาห์ก่อนผ่าตัด เพื่อให้แผลหายเร็วขึ้นและลดความเสี่ยงเนื้อตาย

3. เตรียมร่างกาย: สระผมให้สะอาดก่อนวันผ่าตัด เนื่องจากหลังผ่าตัดจะต้องงดแผลโดนน้ำหลายวัน

ขั้นตอนในวันผ่าตัดและการระงับความรู้สึก

1. การระงับความรู้สึก: ในผู้ใหญ่ส่วนใหญ่ใช้เพียง การฉีดยาชาเฉพาะที่ (Local Anesthesia) ร่วมกับอาจมีการให้ยาคลายกังวล (ในเด็กเล็กอาจพิจารณาใช้ดมยาสลบ)

2. ระยะเวลาผ่าตัด: ใช้เวลาประมาณ 1 – 2 ชั่วโมง ขึ้นอยู่กับความยากง่ายและทำทั้งสองข้างหรือไม่

3. การพักฟื้น: เป็นผ่าตัดเล็ก (Outpatient procedure) หลังผ่าตัดเสร็จ สามารถกลับไปนอนพักฟื้นที่บ้านได้ทันที ไม่ต้องนอนโรงพยาบาล

การดูแลตัวเองหลังผ่าตัด (Post-operative Care)

การดูแลตัวเองในช่วงสัปดาห์แรกมีความสำคัญมากต่อผล

การพันผ้าพันแผล: หลังผ่าตัดแพทย์จะพันผ้าพันแผลแบบรัดรอบศีรษะ (Headband bandage) เพื่อประคองรูปทรงหูและลดอาการบวม ห้ามแกะออกเอง จนกว่าแพทย์จะอนุญาต (มักจะใส่ไว้ประมาณ 3–5 วัน)

การสวมสายรัดผ้ารัดหู (Ear Band): หลังจากเอาผ้าพันแผลออกแล้ว ควรใส่ผ้ารัดหูแบบยืดหยุ่น (คล้ายสายรัดผมเล่นกีฬา) ตลอด 24 ชั่วโมงใน 1-2 สัปดาห์แรก และใส่เฉพาะตอนนอนต่ออีกประมาณ 1 เดือน เพื่อป้องกันไม่ให้หูพับหรือกระแทกขณะหลับ

ท่านอน: ตลอด 2-4 สัปดาห์แรก ต้องนอนหงายเท่านั้น ห้ามนอนตะแคงทับใบหูเด็ดขาด

การทำความสะอาด: ระวังไม่ให้แผลโดนน้ำจนกว่าจะตัดไหม (กรณีใช้ไหมไม่ละลาย มักนัดตัดไหมที่ 7–10 วัน)

กิจกรรมที่ต้องเลี่ยง: เว้นการออกกำลังกายหนัก กีฬาที่ต้องมีการปะทะ หรือการใส่เสื้อผ้าแบบคอกลมที่ต้องยืดผ่านศีรษะแรง ๆ เป็นเวลาอย่างน้อย 4–6 สัปดาห์

ผลข้างเคียงที่อาจเกิดขึ้นได้เล็กน้อย

แม้จะเป็นการผ่าตัดที่ปลอดภัยสูง แต่ก็มีความเสี่ยงที่ควรทราบ:

• อาการบวมและเขียวช้ำ: เป็นเรื่องปกติและจะค่อย ๆ ดีขึ้นใน 1–2 สัปดาห์

• อาการชา: อาจมีความรู้สึกชาบริเวณใบหู ซึ่งจะค่อย ๆ กลับมาเป็นปกติในเวลาไม่กี่เดือน

• ความไม่สมมาตร (Asymmetry): ใบหูสองข้างอาจไม่เท่ากันเป๊ะ 100% เนื่องจากโครงสร้างเดิมของกระดูกและฐานกะโหลกสองข้างไม่เท่ากันอยู่แล้ว

• หูคืนรูป (Relapse): มีโอกาสเล็กน้อยที่ไหมที่เย็บตรึงไว้จะหลุดหรือขาด ทำให้หูกลับมากางออกเล็กน้อย

ทริคการใช้ชีวิตประจำวันช่วงพักฟื้น

• เสื้อผ้า: แนะนำให้ใส่เสื้อเชิ้ตแบบมีกระดุมหน้า หรือเสื้อที่มีซิปรูดตลอดช่วงพักฟื้น งดเสื้อยืดคอกลมคอแคบทุกชนิด เพื่อป้องกันไม่ให้เสื้อเกี่ยวหรือครูดใบหูตอนสวมใส่และถอด
• การสระผม: ช่วงที่ยังไม่ตัดไหมและแผลห้ามโดนน้ำ หากเหนียวศีรษะแนะนำให้ไปสระที่ร้านเสริมสวย โดยแจ้งให้ช่างเอาพลาสติกคลุมหูไว้และนอนสระอย่างระมัดระวัง หรือใช้ Dry Shampoo (สเปรย์สระผมแห้ง) ช่วยไปก่อน
• การใส่แว่นสายตา/แว่นกันแดด: ในช่วง 2-3 สัปดาห์แรก ขาแว่นจะกดทับบริเวณหลังใบหูซึ่งเป็นตำแหน่งแผลพอดี หากจำเป็นต้องใส่จริง ๆ อาจต้องใช้เทปแต่งแผลช่วยรองขากับผิวหนัง หรือดันขาแว่นให้ลอยขึ้นเหนือหูเล็กน้อยเพื่อลดแรงกด MEDA